CopyTrack of PicRights Brief Ontvangen: Zo Reageer Je

Er ligt een brief op je deurmat van CopyTrack of PicRights. Ze claimen dat er een auteursrechtelijk beschermde afbeelding op jouw website staat en eisen een schadevergoeding. Bedragen van €500 tot €3.000 per foto zijn geen uitzondering.

Je eerste reactie: is dit oplichting? Waarschijnlijk niet. CopyTrack en PicRights zijn legitieme bedrijven die namens fotografen en beeldbanken auteursrechtclaims innen. Maar dat betekent niet dat je meteen moet betalen. Er is ruimte om te reageren, te controleren en te onderhandelen.

Dit artikel legt stap voor stap uit wat je moet doen.

Is de brief echt?

De meeste brieven van CopyTrack en PicRights zijn echt. Maar het loont om dat te controleren voordat je actie onderneemt.

Kenmerken van een legitieme brief:

• De brief vermeldt een specifieke afbeelding met een URL waar die op jouw website staat (of stond)
• Er wordt een concrete rechthebbende genoemd (fotograaf of beeldbank)
• Het briefhoofd bevat een KvK-nummer, BTW-nummer of buitenlands equivalent
• Er wordt een concreet bedrag of schikkingsvoorstel genoemd
• De brief bevat een referentienummer of dossiernummer
• Contact verloopt via een zakelijk e-mailadres (niet Gmail of Hotmail)

Rode vlaggen die wijzen op oplichting:

• Geen specifieke afbeelding genoemd, alleen vage beschuldigingen
• Betaling wordt gevraagd via cryptocurrency of Western Union
• Dreigementen met strafrechtelijke vervolging (auteursrecht is civielrecht in Nederland)
• Geen vermelding van een bedrijfsnaam of registratienummer
• Een onprofessionele e-mail of brief zonder referentienummer

Bij twijfel: zoek het bedrijf op in het Handelsregister van de KvK (voor Nederlandse entiteiten) of controleer de bedrijfsnaam via hun officiële website. CopyTrack (RD Legal GmbH) is gevestigd in Berlijn, PicRights (PicRights Europe GmbH) in Zwitserland. Beide zijn makkelijk te verifiëren.

Goed om te weten: er is geen gepubliceerd Nederlands vonnis waarin CopyTrack als eisende partij optreedt. Dat betekent niet dat ze niet kunnen procederen, maar het relativeert de dreiging met een rechtszaak.

CopyTrack vs PicRights vs Getty Images: wat is het verschil?

Deze drie namen duiken het vaakst op bij auteursrechtclaims over afbeeldingen. Ze hebben verschillende rollen.

Getty Images is een beeldbank. Ze bezitten zelf de rechten op miljoenen foto's en licentiëren die aan bedrijven en particulieren. Als je een Getty-foto zonder licentie gebruikt, stuurt Getty zelf de claim. Lees meer in onze gids over Getty Images brieven.

PicRights is een Zwitsers bedrijf (voluit: PicRights Europe GmbH, Zwitserland) dat optreedt als incassobureau voor fotografen en beeldbanken. Ze werken onder andere namens AFP (Agence France-Presse), Associated Press, Reuters en individuele fotografen. PicRights heeft geen eigen beeldrechten, maar int namens anderen.

CopyTrack opereert onder de naam RD Legal GmbH, gevestigd in Berlijn. Fotografen uploaden hun werk naar CopyTrack, dat vervolgens het internet afscant op ongeautoriseerd gebruik. CopyTrack werkt op no-cure-no-pay basis en houdt circa 45% commissie in op de geïnde vergoeding.

Belangrijk om te weten: CopyTrack voert geen voorafgaande verificatie uit op de rechten van klanten die afbeeldingen uploaden. Iedereen kan zonder bewijs van rechthebbendheid afbeeldingen uploaden naar het platform. Dat betekent dat een CopyTrack-claim niet automatisch bewijs is dat de indiener daadwerkelijk rechthebbende is. Vraag altijd om bewijs van de rechten.

In Italië veroordeelde de Italiaanse mededingingsautoriteit in 2022 het vergelijkbare bedrijf PhotoClaim voor oneerlijke handelspraktijken. Dit laat zien dat toezichthouders kritisch kijken naar de werkwijze van deze claimpartijen.

Het verschil doet er voor jou niet zoveel toe. Alle drie zijn legitiem, en alle drie escaleren als je niet reageert. De aanpak voor jou als ontvanger is in alle gevallen dezelfde.

Hoe vinden ze jouw afbeeldingen?

CopyTrack, PicRights en Getty gebruiken geautomatiseerde technologie om het internet af te scannen op ongeautoriseerd beeldgebruik. Dit zijn geen steekproeven. Het is systematisch.

Image fingerprinting. Elke afbeelding heeft een unieke digitale vingerafdruk (hash). Zelfs als je een foto bijsnijdt, verkleint of een filter toevoegt, kan de software de oorspronkelijke afbeelding herkennen. Een simpele bewerking in Photoshop helpt je niet.

Webcrawlers. Net als Google crawlen deze bedrijven het web continu. Ze indexeren afbeeldingen op websites en vergelijken die met hun database van beschermde werken. Jouw kleine bedrijfswebsite met 10 bezoekers per dag is niet te klein om gevonden te worden.

Reverse image search. Fotografen zoeken soms zelf op Google Images naar hun werk. Vinden ze het op jouw site, dan schakelen ze CopyTrack of PicRights in.

EXIF-data. Foto's bevatten metadata met informatie over de camera, fotograaf en soms copyright-informatie. Ook als je de afbeelding hebt hernoemd, kan deze data de oorspronkelijke eigenaar verraden.

Het maakt niet uit hoe de foto op je site terecht is gekomen. Of je webdesigner hem heeft geplaatst, of je hem jaren geleden van Google Afbeeldingen hebt gehaald: als website-eigenaar ben jij verantwoordelijk.

Stap-voor-stap: wat moet je doen

1. Bewijs verzamelen

Voordat je iets verwijdert: maak screenshots. Leg vast:

• De pagina waar de afbeelding staat
• Het formaat en de grootte van de afbeelding op de pagina
• De context (is het decoratief? staat het in een blogpost? op de homepage?)
• De datum van je screenshot

Dit bewijs heb je nodig bij het onderhandelen. Een kleine afbeelding op een pagina met weinig verkeer is een ander verhaal dan een grote headerfoto op je homepage.

2. Afbeelding verwijderen

Na het vastleggen van bewijs: verwijder de afbeelding van je website en van de server. Verwijder hem ook uit je CMS-mediabibliotheek. Hoe sneller je dit doet, hoe sterker je positie bij onderhandelingen.

3. Claim controleren

Niet elke claim klopt. Controleer:

• Is de afbeelding daadwerkelijk beschermd? Doe een reverse image search op Google. Sommige afbeeldingen zijn inmiddels in het publieke domein of onder een Creative Commons-licentie vrijgegeven.
• Heeft het bedrijf bewijs van de rechten? Vraag om documentatie die aantoont dat zij (of hun opdrachtgever) de rechthebbende zijn.
• Stond de afbeelding echt op jouw site? Controleer de genoemde URL. Soms gaat het om een gecachte versie of een oude pagina die niet meer bestaat.
• Heb je misschien een licentie? Doorzoek je e-mail en administratie. Check of je webdesigner licenties heeft aangeschaft.

4. Schriftelijk reageren

Reageer altijd schriftelijk, per e-mail of brief. Bel niet. In een telefoongesprek kun je per ongeluk iets toegeven wat later tegen je werkt.

Je reactie moet bevatten:

• Bevestiging dat je de brief hebt ontvangen
• Het verzoek om bewijs van de rechten
• De mededeling dat je de afbeelding hebt verwijderd (met datum)
• Geen erkenning van aansprakelijkheid

Geef niets toe. Schrijf niet "sorry" en schrijf niet dat je de foto hebt gebruikt. Blijf zakelijk en feitelijk.

5. Onderhandelen over het bedrag

Het eerste bedrag dat CopyTrack of PicRights noemt is bijna nooit het eindbedrag. Het is een openingsbod. Onderhandelen is normaal en wordt verwacht.

Factoren die het bedrag drukken:

• De afbeelding was klein weergegeven (thumbnail, sidebar)
• Je website heeft weinig verkeer
• De afbeelding stond kort online
• Je hebt snel verwijderd na de eerste brief
• Je bent een kleine ondernemer of zzp'er, geen groot bedrijf
• Je hebt de foto niet zelf geplaatst maar je webdesigner deed dat

Factoren die het bedrag verhogen:

• De afbeelding stond prominent op je homepage of in advertenties
• Je website heeft veel verkeer
• De foto stond er jarenlang
• Je hebt eerder een claim genegeerd
• De afbeelding werd commercieel gebruikt (productpagina, advertentie)

Praktische tip: Een redelijke schikking is de werkelijke licentieprijs van de afbeelding plus circa 25% opslag als vergoeding voor het ongeautoriseerde gebruik. Zoek op wat een vergelijkbare foto kost bij een stockfotosite en reken daarmee. Maak het bedrag over per bankoverschrijving (niet via het online portaal) en spreek altijd schriftelijk finale kwijting af.

6. Juridisch advies inwinnen

Bij bedragen boven €1.500 of als je de rechtmatigheid van de claim betwist: schakel een advocaat in die gespecialiseerd is in intellectueel eigendom. Veel advocaten bieden een gratis kennismakingsgesprek. De kosten van een uur juridisch advies (€150-€250) kunnen duizenden euro's aan te hoge schikkingen voorkomen.

Typische bedragen en onderhandelingsruimte

Wat kun je verwachten? Dit zijn de gangbare bedragen in de Nederlandse markt:

| Partij | Eerste claim | Typische schikking | |---|---|---| | CopyTrack | €350 - €930+ per foto | €200 - €500 | | PicRights | €98 - €800+ per foto | €200 - €500 | | Enkele foto, prominent gebruik | €1.000 - €3.000 | €500 - €1.200 | | Meerdere foto's | €1.500 - €5.000+ | €800 - €2.500 | | Getty Images direct | €1.000 - €5.000 | €400 - €2.000 |

Voorbeeld uit de praktijk: In de zaak Christiaan Knopper vs. CopyTrack bedroeg de oorspronkelijke eis €935. De zaak werd uiteindelijk geschikt voor €250. Dit illustreert hoeveel onderhandelingsruimte er is.

Deze bedragen zijn indicatief. Elke zaak is anders. Maar het patroon is duidelijk: het eerste bod is onderhandelbaar, en snelle medewerking leidt tot lagere bedragen.

Meer details over de kosten lees je in onze Engelstalige gids over claim-bedragen.

Verjaringstermijn in Nederland

In Nederland geldt voor auteursrechtclaims een verjaringstermijn van vijf jaar (art. 3:310 lid 1 BW). Die termijn begint te lopen op het moment dat de rechthebbende bekend wordt met de inbreuk en met de identiteit van de inbreukmaker, niet vanaf het moment dat de afbeelding is geplaatst. Daarnaast geldt een absolute verjaringstermijn van twintig jaar na de inbreuk.

Dat betekent:

• Een foto die je in 2021 hebt geplaatst en die CopyTrack in 2026 ontdekt, is niet verjaard. De termijn begint in 2026.
• Een claim uit 2020 waarop je nooit hebt gereageerd, kan in 2025 nog steeds geldig zijn.
• Verwijderen van de afbeelding stopt de verjaring niet. De claim over het verleden blijft bestaan.

In de praktijk worden de meeste claims binnen een jaar na de eerste brief afgehandeld. CopyTrack en PicRights hebben er geen belang bij om zaken jarenlang te laten liggen. Maar reken er niet op dat ze het vergeten.

Wet kwaliteit incassodienstverlening (Wki)

Sinds 1 april 2024 geldt de Wet kwaliteit incassodienstverlening (Wki). Incassobureaus die in Nederland opereren moeten geregistreerd staan in het Register Incassodienstverlening. Op dit moment staat CopyTrack daar niet in geregistreerd.

Dit is relevant: op grond van art. 18 Wki hoeft een schuldenaar niet te betalen aan een incassobureau dat niet geregistreerd is. Dit verweer geldt voor natuurlijke personen en eenmanszaken (zzp'ers). Voor BV's en andere rechtspersonen biedt deze wet geen directe bescherming, maar het is alsnog een argument bij de onderhandeling.

Als je een eenmanszaak of zzp'er bent en CopyTrack je benadert, is het ontbreken van Wki-registratie een krachtig verweer. Vermeld dit expliciet in je schriftelijke reactie.

Wat als je webdesigner de foto heeft geplaatst?

Een veelvoorkomende situatie: jij hebt de foto niet zelf gekozen. Je webdesigner heeft hem geplaatst bij het bouwen van je website. Toch ben jij als website-eigenaar aansprakelijk voor wat er op je site staat.

Dat betekent niet dat je je webdesigner niet kunt aanspreken. Als je webdesigner afbeeldingen heeft gebruikt zonder licentie, kun je de kosten op hem verhalen. Maar dat is een apart traject. Tegenover CopyTrack of PicRights ben jij de aanspreekpersoon.

Tips:

• Vraag je webdesigner om een overzicht van alle gebruikte afbeeldingen en hun licenties
• Leg schriftelijk vast wie verantwoordelijk is voor beeldrechten in je overeenkomst
• Overweeg een professionele scan van je website om verdere risico's in kaart te brengen

Meer over de verantwoordelijkheidsverdeling lees je in onze gids over webdesigner en auteursrecht.

Voorkom toekomstige claims

Je hebt deze claim afgehandeld. Hoe zorg je dat het niet weer gebeurt?

Gebruik alleen veilige bronnen voor afbeeldingen. Sites als Unsplash, Pexels en Pixabay bieden gratis foto's met een licentie die commercieel gebruik toestaat. Maar lees altijd de voorwaarden. Sommige foto's op deze platforms blijken later toch beschermd te zijn. Onze gids over gratis stockfoto-bronnen geeft een compleet overzicht.

Bewaar altijd het licentiebewijs. Download je een stockfoto? Sla de licentie of het aankoopbewijs op in een vaste map. Als er over drie jaar een claim komt, moet je kunnen aantonen dat je recht had om de afbeelding te gebruiken.

Maak eigen foto's. De veiligste optie. Een foto met je telefoon is juridisch waterdicht. De kwaliteit van smartphone-camera's is goed genoeg voor de meeste bedrijfswebsites.

Scan je website regelmatig. Weet je niet precies welke afbeeldingen er op je site staan? Dan is het tijd om dat uit te zoeken. Een websitescan brengt in kaart welke afbeeldingen risico opleveren.

Wat je niet moet doen

• De brief negeren. CopyTrack en PicRights escaleren. Eerst herinneringen, dan een incassobureau, dan een advocaat. Elke stap maakt het duurder. Lees waarom in onze gids over het negeren van auteursrechtbrieven.
• Meteen het volle bedrag betalen. Je betaalt dan vrijwel zeker te veel. Onderhandelen is de norm.
• Betalen via het online portaal van CopyTrack. Door via hun portaal te betalen ga je akkoord met hun algemene voorwaarden, inclusief eventuele boetebedingen. Maak in plaats daarvan een bankoverschrijving voor het overeengekomen bedrag en spreek schriftelijk finale kwijting af.
• Bewijs vernietigen. Verwijder de afbeelding van je site, maar bewaar je screenshots en correspondentie.
• Aansprakelijkheid erkennen. Niet schriftelijk, niet telefonisch. Blijf feitelijk.
• De foto opnieuw plaatsen na verwijdering. Dat wordt gezien als herhaalde inbreuk en verhoogt de claim.

Veelgestelde vragen

Is een brief van CopyTrack of PicRights echt?

Ja, deze bedrijven innen daadwerkelijk namens fotografen en beeldbanken. Negeer de brief niet. Dat kan leiden tot hogere kosten. Controleer wel altijd de echtheid aan de hand van de kenmerken die we hierboven beschrijven.

Hoeveel moet ik betalen bij een CopyTrack claim?

CopyTrack claimt doorgaans €350 tot €930+ per foto. Typische schikkingen liggen veel lager: €200 tot €500 per afbeelding. Het gevraagde bedrag is onderhandelbaar, vooral als je snel reageert en de afbeelding snel verwijdert. Het eerste bod is bijna nooit het eindbedrag.

Kan ik de brief negeren?

Dat is geen goed idee. CopyTrack en PicRights escaleren naar incassobureaus en uiteindelijk een rechtszaak als je niet reageert. De kosten worden dan veel hoger dan wanneer je meteen had gereageerd.

Wat is het verschil tussen CopyTrack, PicRights en Getty Images?

Getty Images is zelf de rechthebbende. Ze bezitten de foto's en licentiëren die. CopyTrack (RD Legal GmbH, Berlijn) en PicRights (PicRights Europe GmbH, Zwitserland) zijn incassobureaus die namens fotografen en beeldbanken claimen. PicRights treedt onder andere op namens AFP, Associated Press en Reuters. Alle drie zijn legitiem en alle drie escaleren bij niet-reageren.

---

Scan je website op auteursrechtrisico's

Wil je weten of er meer afbeeldingen op je website staan die problemen kunnen veroorzaken? Scan je website gratis en krijg binnen twee minuten een overzicht van je risico's. Geen account nodig, geen verplichtingen.

---

Dit artikel is technische analyse, geen juridisch advies. Raadpleeg een jurist voor advies over jouw specifieke situatie.